Müşterinize kampanya SMS'i, bülten e-postası ya da tanıtım araması yapmadan önce sormanız gereken soru şu: bu kişinin onayı İYS'de kayıtlı mı? 2021'den bu yana Türkiye'de ticari elektronik iletinin kuralı bu. Onay alınmış olsa bile İleti Yönetim Sistemi'ne (İYS) kaydedilmemişse yönetmeliğe göre geçersiz sayılıyor. Bu yazıda kuralları mevzuat metinlerine dayanarak sade bir dille anlattık; sonunda da formlarınızı, CRM'inizi ve gönderim altyapınızı İYS'ye nasıl bağlayabileceğinizi gösterdik.
Bu yazı genel bilgi amaçlıdır; kuruluşunuza özel değerlendirme için hukuk danışmanınıza başvurun. Dayanak: 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ve Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik.
Hangi iletiler İYS kapsamında?
Kanun ticari elektronik iletiyi geniş tanımlıyor: telefon, çağrı merkezi, otomatik arama makinesi, e-posta ve SMS gibi kanallarla ticari amaçla gönderilen her türlü veri, ses ve görüntü. Uygulamada İYS üç kanalı ayrı ayrı yönetir: MESAJ (SMS), EPOSTA ve ARAMA. Bir kişi SMS'e onay verip aramaya ret vermiş olabilir; her kanalın durumu ayrı tutulur.
Sık atlanan bir nokta: yalnızca "kampanya" içerikleri değil, markanızı tanıtmaya yönelik bayram kutlaması, doğum günü tebriki gibi iletiler de onaya tabi. Yönetmelik, kutlama ve temenni içerikleriyle tanınırlığı artırmayı da ticari ileti sayıyor.
Onay gerekmeyen iletiler
Her mesaj için onay gerekmez. Yönetmeliğe göre aşağıdaki iletilerde onay aranmaz ve İYS kontrolü yapılmaz:
- Alıcının iletişim bilgisini kendisi verdiği durumda, aldığı ürün veya hizmetin değişikliği, kullanımı ve bakımıyla ilgili iletiler
- Abonelik, üyelik, tahsilat, borç hatırlatma, bilgi güncelleme, sipariş ve teslimat bildirimleri
- Mevzuattan doğan bilgi verme yükümlülükleri
Şart şu: bu bilgilendirme iletilerinde ürün veya hizmet özendirilemez, tanıtılamaz. "Kargonuz yola çıktı" mesajının altına "bu hafta %20 indirim" eklediğiniz anda ileti ticari hale gelir ve onay gerekir.
Şirketlere (B2B) gönderim
Tacir ve esnafa önceden onay almadan ileti gönderilebilir, ama bu "İYS'yi boş verin" demek değil. Yönetmelik, gönderimden önce tacir ve esnaf adreslerinin İYS'ye kaydedilmesini ve ret kontrolünün İYS üzerinden yapılmasını şart koşuyor. İYS'de alıcı tipi BIREYSEL veya TACIR olarak işaretlenir; aynı numara iki tipte de kayıtlı olabilir. Bir şirket yetkilisi reddini bildirdiyse ona da gönderim yapılamaz.
Onay nasıl alınmalı? Kontrol listesi
| Kural | Ne anlama geliyor? |
|---|---|
| Önceden ve açık irade | Onay, ileti gönderilmeden önce alınır. Olumlu irade beyanı, ad soyad ve iletişim adresi kayıt altında olmalıdır. |
| Önceden işaretli kutu yok | Formda onay kutucuğu varsayılan olarak işaretli gelemez; kişi kendisi işaretlemelidir. |
| Ön şart yapılamaz | "İleti onayı vermezseniz üye olamazsınız" denemez. Onay, ürün veya hizmetin şartı olamaz. |
| Onay talebi ileti ile yapılmaz | "Kampanyalarımızdan haberdar olmak ister misiniz?" diye toplu SMS atmak, kendisi bir ticari ileti sayılır. |
| 24 saat içinde bilgi | Elektronik ortamda alınan onayın alındığı bilgisi, ret imkânıyla birlikte 24 saat içinde alıcıya iletilir (İYS üzerinden alınan onaylarda bu şart yoktur). |
| Sözleşmede ayrı başlık | Onay bir sözleşmenin içinde alınıyorsa "ticari elektronik ileti" başlığıyla, en az 12 punto ve ret imkânıyla gösterilmelidir. |
| 3 iş günü içinde İYS'ye | İYS dışında (mağazada, web formunda, çağrı merkezinde) alınan onaylar 3 iş günü içinde İYS'ye kaydedilir. Kaydedilmeyen onay geçersizdir. |
| İspat sizde | İYS dışında alınan onaylarda ispat yükü gönderen firmadadır. Onay kayıtları onay sona erdikten sonra 3 yıl saklanır. |
Her iletide bulunması gerekenler
- Kimlik: Tacirler için MERSİS numarası ve ticaret unvanı; SMS'te MERSİS numarası yeterlidir. Esnaf için ad soyad ve TC kimlik ya da vergi kimlik numarası.
- Ret yolu: Her iletide, iletinin geldiği kanaldan kolay ve ücretsiz ret imkânı (ret SMS numarası, ret bağlantısı, müşteri hizmetleri numarası).
- Nitelik ibaresi: İletinin ticari olduğu açık değilse "tanıtım", "kampanya" gibi bir ibare: SMS'te başta, e-postada konu satırında, aramada görüşmenin başında.
Ret geldiğinde: 3 iş günü
Alıcı istediği an, gerekçe göstermeden reddedebilir. Ret, bildirimin yapıldığı kanalın onayını geçersiz kılar. Size doğrudan gelen ret talepleri (ör. "İPTAL" yazılan SMS, bültendeki abonelikten çıkma bağlantısı) 3 iş günü içinde İYS'ye bildirilmeli ve gönderim 3 iş günü içinde durdurulmalıdır. Alıcı reddini İYS üzerinden de yapabilir; bu durumda değişikliği sizin sistemlerinizin İYS'den çekmesi gerekir. Pratikte en çok ceza riski doğuran yer burası: CRM'deki kayıt "onaylı" görünmeye devam ederken kişi İYS'de çoktan reddetmiş olabilir.
İYS ve KVKK aynı şey değil
İYS, 6563 sayılı Kanun kapsamındaki ticari ileti onaylarının veritabanıdır; KVKK kapsamındaki açık rızaların İYS'ye yüklenmesi gerekmez. Ama ikisi aynı akışta karşınıza çıkar: kişinin telefon numarasını pazarlama amacıyla işlemek KVKK'nın, o numaraya kampanya SMS'i göndermek 6563'ün konusudur. İki yükümlülüğü birbirine karıştırmamak gerekir:
- Kişisel Verileri Koruma Kurulu'nun 2025/1072 sayılı ilke kararına göre üyelik onayı, kişisel veri işleme izni ve ticari ileti onayı gibi farklı işlemler tek bir SMS kodu veya tek bir tıklamayla alınmamalı; açık rızalar ayrı ayrı alınmalıdır.
- Kurul'un 2026/347 sayılı ilke kararına göre aydınlatma metni ile açık rıza metni ayrı başlıklarda ve ayrı beyanlarla düzenlenmeli; aydınlatma için onay istenmemelidir.
- Kurul, hiçbir işleme şartına dayanmadan reklam SMS'i gönderilmesine idari para cezası uygulamıştır (ör. 2019/162 sayılı karar). Yani izinsiz ileti hem Ticaret Bakanlığı'nın hem KVKK'nın yaptırım alanına girebilir.
KVKK tarafındaki teknik yükümlülükler için KVKK teknik ve idari tedbirler kontrol listemize bakabilirsiniz.
Cezalar (2026)
6563 sayılı Kanun'un 12. maddesindeki idari para cezaları her yıl yeniden değerleme oranında güncellenir. 1 Ocak – 31 Aralık 2026 arasında geçerli tutarlar (Ticaret Bakanlığı Tebliği, RG 25.12.2025):
| Aykırılık | 2026 tutarı |
|---|---|
| Onaysız ticari ileti gönderimi | 2.859 – 14.309 TL |
| Kimlik ve iletişim bilgisi eksikliği | 2.859 – 28.620 TL |
| Ret imkânı sunmama, reddi uygulamama | 5.723 – 42.930 TL |
Rakamlar tek başına küçük görünebilir, ama kanun bir defada birden fazla kişiye onaysız ileti gönderilmesi halinde cezanın on katına kadar artırılabileceğini, bir yıl içinde tekrarlanan aykırılıkta da önceki cezanın iki katının uygulanacağını söylüyor. Cezayı Ticaret il müdürlükleri verir; şikâyetler e-Devlet, İYS veya Bakanlık üzerinden iletinin alındığı tarihten itibaren 3 ay içinde yapılabilir.
Teknik taraf: İYS entegrasyonu nasıl çalışır?
Az sayıda alıcısı olan bir işletme izinleri İYS web arayüzünden tek tek veya CSV dosyasıyla yükleyebilir. Ama web sitesi formu, e-ticaret üyeliği, mağaza tableti, çağrı merkezi ve CRM gibi birden fazla izin kaynağınız varsa, 3 iş günü kuralını elle takip etmek gerçekçi değildir. Burada İYS API devreye girer.
İYS API, OAuth2 ile kimlik doğrulayan bir REST/JSON servisidir ve test için ayrı bir sandbox ortamı sunar. İşlemler hizmet sağlayıcı numaranız (İYS kodu) ve marka kodunuz üzerinden yapılır; tescilli markalarınızın izinlerini ayrı ayrı yönetebilirsiniz. Tipik bir entegrasyonda şu parçalar bulunur:
- İzin ekleme: Formdan veya mağazadan gelen onay, kanal (MESAJ, EPOSTA, ARAMA), alıcı tipi, izin tarihi ve kaynağıyla birlikte tekil ya da toplu olarak İYS'ye gönderilir.
- Gönderim öncesi sorgu: Kampanya listesi hazırlanırken her alıcının güncel izin durumu İYS'den sorgulanır; onayı olmayan veya reddetmiş kişiler listeden otomatik çıkar.
- Ret senkronu: Size gelen retler İYS'ye işlenir; İYS üzerinden yapılan retler de izin hareketi servisleriyle (Pull ile çekerek veya Push ile sizin adresinize gönderilerek) CRM'inize geri yazılır.
- Mutabakat: Günlük izin hareket dosyasıyla kendi kayıtlarınız ile İYS arasındaki farklar düzenli olarak kontrol edilir.
- Kayıt ve ispat: Onayın nasıl, nerede ve hangi metinle alındığı 3 yıl boyunca gösterilebilecek şekilde saklanır.
Ayrıntı veren birkaç teknik not: telefon numaraları İYS'ye +905XXXXXXXXX biçiminde gönderilir, son bir saatte eklenen izinler Pull servisinde hemen görünmez ve API şifresinin altı ayda bir değiştirilmesi gerekir. SMS ve arama hizmeti aldığınız aracı firmalar da gönderimden önce İYS kontrolü yapmakla yükümlüdür; e-postada bu aracı yükümlülüğü yoktur, ama e-posta gönderen firmanın kendisi yine yalnızca İYS'de onaylı alıcılara gönderim yapabilir. Bu yüzden bülten listenizi kendi sisteminizde İYS'ye göre süzmeniz gerekir.
Sık yapılan hatalar
- Web formunda onay kutusunun önceden işaretli gelmesi ya da KVKK rızası, üyelik ve ileti onayının tek kutuda birleştirilmesi
- Mağazada veya etkinlikte toplanan onayların Excel'de bekleyip 3 iş günü içinde İYS'ye yüklenmemesi
- Bülten aboneliğinden çıkan kişinin İYS'ye ret olarak bildirilmemesi ya da İYS'deki retlerin CRM'e hiç dönmemesi
- Bilgilendirme mesajlarına (sipariş, randevu, kargo) kampanya cümlesi eklenmesi
- B2B listelerinin "tacire onay gerekmez" diye İYS'ye hiç kaydedilmemesi
- Bayram ve doğum günü kutlamalarının onaysız gönderilmesi
Nasıl yardımcı oluyoruz?
İYS entegrasyonu ve izin yönetimi süreçlerinde deneyimliyiz. Kendi İYS hesabınız üzerinden çalışarak şunları kuruyoruz:
- İzin toplama akışları: Web sitesi, e-ticaret, mobil uygulama ve mağaza formlarında kanal bazlı, önceden işaretsiz, KVKK aydınlatması ve açık rızadan ayrılmış onay adımları; onay sonrası 24 saat bilgilendirme
- İYS API entegrasyonu: İzinlerin otomatik yüklenmesi, gönderim öncesi sorgu, Pull/Push ile ret senkronu ve günlük mutabakat
- CRM ve gönderim altyapısı bağlantısı: Mevcut CRM'inizi veya açık kaynak bir CRM'i İYS ile senkron tutmak; SMS ve e-posta listelerini İYS'ye göre otomatik süzmek
- Mevcut verinin temizliği: Elinizdeki eski listelerin İYS durumuna göre ayıklanması ve izin kayıtlarının ispatlanabilir şekilde saklanması
- KVKK teknik tedbirleri: İzin verisini tutan sistemlerde erişim, kayıt ve yedekleme düzeni; ayrıntılar ISO 27001 ve BT uyum danışmanlığı sayfamızda
Yeni bir web sitesi ya da uygulama yaptırıyorsanız İYS ve KVKK adımlarını baştan tasarıma katmak, sonradan eklemekten çok daha ucuzdur: web yazılım ve mobil uygulama hizmetlerimizde bu adımlar standart olarak yer alıyor. İhtiyacınızı form üzerinden yazın, mevcut akışınızı inceleyip yol haritası çıkaralım.
Sık sorulan sorular
İYS kaydı zorunlu mu?
Evet. Yönetmeliğe göre ticari elektronik ileti göndermek isteyen gerçek ve tüzel kişiler İYS'ye kaydolmak zorundadır. Türkiye'deki alıcılara ileti gönderen yurt dışı şirketler de kapsamdadır. Yönetmelikte alıcı sayısına bağlı bir muafiyet eşiği bulunmaz.
İYS'ye kaydedilmeyen onay geçerli mi?
Hayır. İYS dışında alınan onaylar 3 iş günü içinde İYS'ye kaydedilmelidir; kaydedilmeyen onaylar yönetmeliğe göre geçersizdir ve bu kişilere ticari ileti gönderilemez.
Sipariş ve kargo bilgilendirme SMS'leri için İYS onayı gerekir mi?
Hayır. Sipariş, teslimat, tahsilat, üyelik ve bilgi güncelleme gibi bilgilendirme iletileri onaya tabi değildir ve İYS kontrolü gerekmez. Ancak bu iletilerde ürün veya hizmet tanıtılırsa ileti ticari hale gelir ve onay gerekir.
Şirketlere gönderilen e-postalar için İYS gerekir mi?
Tacir ve esnafa önceden onay almadan ileti gönderilebilir; ancak gönderimden önce bu adreslerin İYS'ye kaydedilmesi ve ret kontrolünün İYS üzerinden yapılması gerekir. Ret bildiren tacir veya esnafa ileti gönderilemez.
İzinsiz SMS'in cezası ne kadar?
2026 yılı için onaysız ticari ileti gönderiminin cezası 2.859 – 14.309 TL'dir. Bir defada birden fazla kişiye gönderimde bu ceza on katına kadar artırılabilir; bir yıl içinde tekrarlanırsa önceki cezanın iki katı uygulanır. Ayrıca KVKK kapsamında ayrı idari para cezası gündeme gelebilir.
KVKK açık rızası ile İYS onayı aynı şey mi?
Hayır. İYS onayı 6563 sayılı Kanun kapsamındaki ticari ileti iznidir; KVKK açık rızası ise kişisel verilerin işlenmesine ilişkindir. KVKK Kurulu'nun 2025/1072 sayılı ilke kararına göre bu izinler tek bir eylemle birlikte alınmamalı, ayrı ayrı alınmalıdır.
